Kerken en Kapellen

Onze-Lieve-Vrouwekerk

De Onze-Lieve-Vrouwekerk heeft een gotisch classicistische architectuur. De gotische zandstenen toren en het dito koor dateren uit de 13-14de eeuw. Het bakstenen schip verwierf in de loop van de 18de eeuw (1784) zijn huidig uitzicht. Het kerkhof rondom de kerk is sinds 1938 buiten gebruik. Oude grafmonumenten tegen de buitengevels, alsook talrijke inscripties in het interieur verwijzen naar tal van plaatselijke adellijke families. Een bezoek aan het interieur is vooral boeiend en leerrijk; talrijke religieuze voorwerpen, brandglasramen, enz. ... werden destijds door deze families aan de kerk en de parochiegemeenschap geschonken. De belangrijkste elementen van het kerkinterieur zijn de brandglasramen, de barokaltaren en het hoofdaltaar, de paneelschilderijen met de 'Aanbidding der Herders' en 'Verrijzenis' (1600 ?), het altaarstuk 'Christus aan het Kruis', de biechtstoelen, de communiebank, de kerkmeestersbank en de preekstoel.

Sint-Jan-Baptistkerk

Omwille van de ruimtelijke uitgestrektheid van de gemeente Waasmunster en de praktische moeilijkheden die dit voor de kerkgangers in de randgebieden met zich meebracht, besloot men in de 19de eeuw in het westelijk gedeelte van de gemeente een nieuwe zelfstandige parochie op te richten. Zo werd in 1879-1881 de toenmalige noodkerk vervangen door een ruime driebeukige kruiskerk met vieringtoren en polygonaal koor. Stylistisch behoort deze bakstenen kerk tot de neo-scheldegotiek. De meest waardevolle elementen van het interieur zijn de arduinen doopvont op een achtzijdige sokkel, de houten gewelven, de muurschilderingen met de voorstelling van de twaalf apostelen en de vier evangelisten, de houten lambrisering in het koor, de neogotische biechtstoelen, retabelaltaren en koorgestoelte, alsook het beschermde Forceville-orgel daterend uit 1726.

Sint-Rochuskerk en de Sacramentsprocessie

Aan de noordkant van het driehoekig dorpsplein van Sombeke bevindt zich een fraai barokkerkje, toegewijd aan Sint-Rochus. Een oorspronkelijk kleinere kapel (1629-1634) werd in 1642-1643 een eerste maal uitgebreid. In 1888, toen Sombeke het statuut kreeg van zelfstandige parochie, werd deze kerk tot zijn huidige proporties vergroot. De patroonheilige Sint-Rochus, wiens beeld een centrale plaats gekregen heeft in de voorgevel, wordt traditioneel voorgesteld als een zwerver met pelgrimstaf, het gewaad optillend om de zweren op de dijen te tonen. De legende verhaalt immers dat hij tijdens een pelgrimstocht naar Rome (13de eeuw) pestlijders verzorgde en uiteindelijk zelf door deze besmettelijke ziekte werd aangetast. Sedert de 18de eeuw wordt in deze kerk de H. Apollonia (cfr. het aan haar toegewijde altaar in de oostelijke dwarsbeuk) aanroepen tegen de bestrijding van tandpijn. Een drietal houtsnijwerken van het kunstenaarsduo Nijs uit Temse zijn de voornaamste elementen van het kerkinterieur. Adrianus beeldhouwde de communiebank, terwijl zijn zoon Filip de reliekkasten van Sint-Rochus en de H. Apollonia, alsook een beeld van de H. Maria vervaardigde. In de Sint-Rochusparochie overleeft nog altijd de traditie een Sacramentsprocessie door de straten van Sombeke te laten uitgaan op de zondag tegen Sacramentsdag. In de ingangspoort van het Kasteel wordt dan een rustaltaar opgebouwd.

Heidekapel en de Heikewipommegang

De Heidekapel staat aan de Oude Heerweg te midden van de Waasmunsterse bossen op de Heide. Architecturaal kan je in dit gebedshuis twee bouwfasen onderscheiden: de oorspronkelijke kapel (+/- 1500) was gotisch, terwijl de uitbreiding van 1641 in barokstijl uitgevoerd werd. Als belangrijkste interieurelementen zijn er het Maria-altaar met centraal het beeld van de patrones, de brandglasramen, de preekstoel en het doksaal. De Heidekapel is toegewijd aan Onze-Lieve-Vrouw van Zeven Weeën. Tussen de parochiekerk van Waasmunster Centrum en de Heidekapel gaat jaarlijks op 25 maart en dit sinds 1351, de Heikewipommegang uit. Dagelijks is deze kapel te bezoeken.

Sint-Antoniuskapel

De kapel van Rodendries - Rodendries is het enige gehucht van Waasmunster op de rechteroever van de Durme - heeft een centrale ligging op een driehoekig pleintje. Reeds in de 13de eeuw zou op deze plaats een kapelletje gestaan hebben. Het huidig gebouw dateert echter uit 1628, maar heeft sindsdien diverse verbouwingen ondergaan. In de volksreligie werd Sint-Antonius aanroepen tegen de bestrijding van het zgn. 'Sint-Antoniusvuur of gordelroos', een huidziekte die vooral bij het vee voorkomt.